Ứng xử thông minh với những câu hỏi của trẻ

Dù trong tình huống nào, bố mẹ đừng bao giờ dập tắt các câu hỏi “cớ sao” của con bằng câu trả lời “Vì nó là vậy chứ sao”, hay với thái độ khó chịu như “Mẹ đang mệt, con đừng hỏi nữa”.

Khi trẻ được 2-3 tuổi, ba mẹ mở đầu lúng túng, đau đầu khi con liên tiếp hỏi những câu bắt đầu bằng 2 tiếng “Vì sao”. Một số câu hỏi mà trẻ hay đặt ra với ba mẹ như:

- "Ba ơi, cớ sao bầu trời màu xanh?".

- "Vì sao con gà có 2 chân mà con chó lại có 4 chân?".

- "Tại sao con tên là Quân?".

- "Mẹ ơi, vì sao trong hình cưới của cha mẹ lại không có con?".

- "Cớ sao ở trên trời lại có nước rơi xuống?".

- "Vì sao tóc ông nội màu trắng?".


Trẻ thường dùng những câu hỏi "Cớ sao" với ước muốn phát hiện thế giới xung quanh. Ảnh: Thi Trân.

Không khó để bố mẹ nhận thấy trẻ tỏ ra rất thích thú với mọi thứ xung quanh mà chúng đang được nhìn thấy, nghe thấy, nhận thấy được. Ngay bây giờ dường như có một thế giới rộng lớn hơn đang mở ra trước mắt trẻ.

Điều đó đẩy mạnh trí tò mò, nhu cầu phát hiện thế giới xung quanh, những mối quan hệ mới giữa các sự vật, hiện tượng trong thế giới quan mà trước đó bé chưa biết. Và một trong nhiều cách đặc biệt để trẻ tìm tòi thế giới xung quanh mình chính là đặt câu hỏi. Đây cũng chính là đặc điểm phát triển tư duy quan trọng của trẻ ở thời kỳ này.

Tuy vậy, có những nguyên nhân khác đằng sau câu hỏi “Tại sao” của trẻ mà phụ huynh chưa biết. Đôi khi, trẻ hỏi đi hỏi lại một vấn đề chỉ vì để được nghe ba mẹ trả lời thường xuyên và ghi nhớ lại thông tin. Cũng có khi trẻ hỏi “Vì sao” không phải để tìm câu trả lời nên dù ba mẹ rán sức rất nhiều cũng không thể làm con thỏa mãn, bởi lúc ấy trẻ hỏi chỉ để gây mọi ánh nhìn của người lớn, để được nói chuyện với bố mẹ và được quan tâm.

Bởi vậy, bằng tình thương yêu của mình, bố mẹ cần giải mã ý nghĩa đằng sau các câu hỏi “Vì sao” của trẻ để có sự đáp ứng phù hợp. Hãy nhớ rằng trẻ càng hỏi nhiều thể hiện trẻ càng có tiềm năng phát triển trí tuệ & kỹ năng tìm kiếm thông tin, điều này rất có lợi cho việc học sau này. Khi đã hiểu được vấn đề này, bố mẹ cần lưu ý:

1. Dù trong tình cảnh nào, đừng bao giờ dập tắt các câu hỏi “vì sao” của con bằng câu trả lời “Vì nó là vậy chứ sao” và với thái độ khó chịu như “Mẹ đang mệt, con đừng hỏi nữa”.

2. Lí giải một cách khoa học, logic về sự việc bằng ngôn ngữ dễ hiểu và ngắn gọn nhất có thể.

3. Cho con dịp may tự ngẫm nghĩ trước lúc trả lời.

4. Không cười nhạo các câu trả lời ngô nghê của con, ngược lại, các bạn nên tỏ ra hào hứng, kinh ngạc như “Ồ, là như vậy đó hả”, “Hay quá ha”…

5. Khi ba mẹ thật sự không biết câu trả lời, hãy công nhận là mình không biết và cùng con tìm câu trả lời. “Mẹ cũng không biết vì cổ của hươu cao cổ dài nữa, hay là cuối tuần này mẹ con mình đi thảo cầm viên tìm hiểu xem sao nhé”.

6. Khi bị dồn vào thế bí, thay vì cáu gắt, bố mẹ hãy hỏi lại con “Theo con thì vì sao”, trẻ sẽ tiếp tục suy ngẫm trong thời gian cha mẹ tìm câu trả lời thích hợp.

Sự việc kích thích trẻ hỏi là cách tuyệt vời nhất để nuôi dưỡng tính ham học hỏi của con. Thêm vào đó , chính sự quan tâm & đồng hành cùng con phát hiện thế giới xung quanh sẽ là món quà vô giá để nuôi dưỡng lòng tự tôn của con, giúp trẻ cảm nhận được mình đang sống trong tình yêu thương sâu sắc của bố mẹ.